1. Thông tư 45/2013/TT-BTC là gì?
Thông tư 45/2013/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 25/04/2013, quy định về chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định (TSCĐ). Đây được coi là “kim chỉ nam” cho mọi kế toán viên khi xử lý các nghiệp vụ liên quan đến tài sản trong doanh nghiệp.
Dù đã ban hành lâu, nhưng đến nay Thông tư 45 vẫn là văn bản gốc quan trọng nhất, được sửa đổi bổ sung bởi Thông tư 147/2016/TT-BTC và Thông tư 28/2017/TT-BTC.
2. Tiêu chuẩn nhận biết Tài sản cố định theo Thông tư 45
Để một tài sản được ghi nhận là TSCĐ hữu hình hoặc vô hình, doanh nghiệp cần căn cứ vào 3 tiêu chuẩn cốt lõi sau:
- Chắc chắn thu được lợi ích kinh tế trong tương lai: Tài sản phải tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào hoạt động kinh doanh.
- Thời gian sử dụng từ 01 năm trở lên.
- Nguyên giá tài sản phải từ 30.000.000 đồng trở lên (Ba mươi triệu đồng).
Lưu ý chuyên gia: Nếu không đủ 3 điều kiện trên, tài sản sẽ được phân loại là Công cụ dụng cụ (CCDC) và hạch toán vào chi phí trả trước (Tài khoản 242).
3. Khung thời gian trích khấu hao TSCĐ mới nhất
Theo Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư 45, khung thời gian khấu hao được phân loại rất rõ ràng. Việc xác định sai khung thời gian có thể dẫn đến rủi ro bị loại chi phí khi quyết toán thuế TNDN.
| Nhóm tài sản | Thời gian khấu hao tối thiểu | Thời gian khấu hao tối đa |
| Máy móc, thiết bị văn phòng | 03 năm | 15 năm |
| Phương tiện vận tải đường bộ | 06 năm | 10 năm |
| Nhà cửa loại kiên cố | 25 năm | 50 năm |
| Máy móc, thiết bị động lực | 06 năm | 15 năm |
4. Các phương pháp trích khấu hao phổ biến
Thông tư 45/2013/TT-BTC cho phép doanh nghiệp lựa chọn 1 trong 3 phương pháp khấu hao sau (phải nhất quán trong cả năm tài chính):
- Phương pháp khấu hao đường thẳng: Phổ biến nhất, mức khấu hao hàng năm không đổi.
- Phương pháp khấu hao theo số dư đảm dần có điều chỉnh: Áp dụng cho các lĩnh vực công nghệ thay đổi nhanh, cần thu hồi vốn sớm.
- Phương pháp khấu hao theo số lượng, khối lượng sản phẩm: Áp dụng cho máy móc sản xuất có thể đo lường cụ thể sản lượng.
5. Những lưu ý “sống còn” khi áp dụng Thông tư 45 năm 2025
- Khấu hao tài sản cũ: Tài sản mua lại đã qua sử dụng thì nguyên giá và thời gian khấu hao tính thế nào? (Căn cứ vào giá trị thực tế và thời gian sử dụng còn lại).
- Tạm dừng khấu hao: Khi nào được dừng? (Nếu dừng quá 9 tháng, chi phí khấu hao có thể bị loại nếu không có lý do chính đáng).
- Thay đổi phương pháp khấu hao: Phải thông báo với cơ quan Thuế trực quản trước khi thực hiện.
Kết luận
Thông tư 45/2013/TT-BTC là văn bản pháp lý nền tảng mà bất kỳ kế toán hay chủ doanh nghiệp nào cũng phải nắm vững. Việc tuân thủ đúng quy định không chỉ giúp doanh nghiệp minh bạch báo cáo tài chính mà còn tối ưu hóa số thuế TNDN phải nộp một cách hợp pháp.